Κοινωνικές Ανισότητες στην Υγεία: Από τους Κοινωνικούς Παράγοντες σε Δίκαιες Πολιτικές Φροντίδας
Κοινωνικές ανισότητες στην Υγεία: η μείωση τους είναι ζήτημα δημόσιας πολιτικής, κοινωνικής συνοχής και σεβασμού προς κάθε άνθρωπο.
Η υγεία μας δεν αρχίζει στο νοσοκομείο αλλά πολύ νωρίτερα: στο σπίτι όπου ζούμε, στο εισόδημα που έχουμε, στην εργασία μας, στην εκπαίδευση, στη φροντίδα που μπορούμε να προσφέρουμε και να λάβουμε, και στην ασφάλεια που νιώθουμε στην καθημερινότητά μας.
Η έκθεση του EuroHealthNet και του Centre for Health Equity Analytics (CHAIN) για τις κοινωνικές ανισότητες στην υγεία στην Ευρώπη δείχνει ότι, το 2024, περίπου 1 στους 3 ενήλικες ηλικίας 25–75 ετών στις χώρες που συμμετείχαν στην ανάλυση ανέφερε κακή αυτοαναφερόμενη υγεία. Παράλληλα, 13% ανέφερε κακή ψυχική υγεία. Οι διαφορές ανά κοινωνική ομάδα παραμένουν έντονες: 40% των ατόμων με χαμηλότερο μορφωτικό επίπεδο ανέφεραν κακή υγεία, σε σύγκριση με 20% των ατόμων με υψηλότερο μορφωτικό επίπεδο.
Για την Κύπρο, τα ευρήματα έχουν ιδιαίτερη σημασία. Η ανάλυση δείχνει ότι οι εκπαιδευτικές ανισότητες στην αυτοαναφερόμενη υγεία συνδέονται κυρίως με το αίσθημα οικονομικής πίεσης, τα προβλήματα στέγασης και την εργασιακή κατάσταση. Συγκεκριμένα, για την Κύπρο, το αίσθημα οικονομικής πίεσης εξηγεί 12% των εκπαιδευτικών ανισοτήτων στην υγεία, τα προβλήματα στέγασης 11% και η εργασιακή κατάσταση 9%.
Στην ψυχική υγεία, η εικόνα είναι επίσης σημαντική. Για την Κύπρο, τα προβλήματα στέγασης αναδεικνύονται ως ο ισχυρότερος παράγοντας που συνδέεται με κακή ψυχική υγεία, ακολουθούμενα από το αίσθημα οικονομικής πίεσης και την εργασιακή κατάσταση.
Η συζήτηση για την υγεία στην Κύπρο πρέπει να γίνει πιο ευρεία και πιο ανθρώπινη. Δεν αρκεί να μιλούμε μόνο για θεραπεία. Πρέπει να μιλούμε για πρόληψη, αξιοπρεπή διαβίωση, κοινωνική προστασία, στέγαση, εργασία, φροντίδα στην κοινότητα και πολιτικές που μειώνουν τις ανισότητες στην πράξη.